درنتيجه شريعتى شده كه تا روز قيامت باقى خواهد بود . اين عمل ( عبادت ) با احرام شروع شده و به ترتيب وقوف در عرفات و وقوف در مشعر الحرام انجام مىگيرد و اعمال ديگر نيز مانند قربانىكردن در منا ، و سنگ انداختن به ستون‌هاى سنگى سه‌گانه است ، و آنگاه طواف در خانهء خدا ، و نماز طواف ، و سعى بين صفا و مروه است البته واجبات ديگرى نيز دارد . ضمنا « حج » سه قسم است : 1 - حج افراد 2 - حج قران 3 - حج تمتع . كه [ قسم اخير ] در سال آخر عمر رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله تشريع شد . « 1 » س 504 - منظور از « عمره » در باب حجّ ، چيست ؟ ج - عمل عمره عملى ديگر است ، و آن عبارت است رفتن به زيارت خانه كعبه ، از مسير يكى از ميقات‌ها ، و طواف و نماز آن ، و سعى بين صفا و مروه ، و تقصير ، و اين حج و عمره دو عبادتند كه جز با قصد قربت تمام نمىشوند ، به دليل آيهء « وَ أَتِمُّوا الْحَجَّ وَ الْعُمْرَةَ لِلَّهِ ، حج و عمره را براى خدا تمام كنيد . . . » ( سورهء بقره ، آيهء 196 ) . « 2 » س 505 - منظور از « الْحَجُّ أَشْهُرٌ مَعْلُوماتٌ » چيست ؟ ج - يعنى زمان حج نزد قوم عرب ماه‌هاى معلومى است ، و سنت ( يعنى روايات ) آن را معين كرده ، كه عبارت است از شوال ، و ذى القعده ، و ذى الحجه ، و اگر ذى الحجه را زمان حج شمرده ، با اينكه زمان حج اوائل آن ماه است ، نه همه آن ، منافاتى ندارد ، براى اينكه تعبير از قبيل تعبيرى است كه مىگوييم من روز جمعه خدمت شما مىرسم ، با اينكه آمدن در يك ساعت از

--> ( 1 ) . الميزان ؛ ج 2 ، ص 111 - 112 . [ با تصرف ] ( 2 ) . الميزان ؛ ج 2 ، ص 112 .